Home Hóa học 10 Cách điều chế HNO3 trong phòng thí nghiệm

Cách điều chế HNO3 trong phòng thí nghiệm

365
0

ĐIỀU CHẾ HNO3 TRONG PHÒNG THÍ NGHIỆM

1 . Axit nitric HNO3 – Khái niệm axit nitric là gì?

Axit nitric là một hợp chất vô cơ có công thức hóa học HNO3. Axit nitric tinh khiết là chất lỏng không màu, bốc khói mạnh trong không khí ẩm. Trong tự nhiên, axit nitric hình thành trong những cơn mưa giông kèm sấm chớp và hiện nay chúng là một trong những tác nhân gây ra mưa axit.

Nó là một chất axit độc và ăn mòn và dễ gây cháy. Axit nitric tinh khiết không màu còn nếu để lâu sẽ có màu hơi vàng do sự tích tụ của các oxit nitơ. Nếu một dung dịch có hơn 86% axit nitric, nó được gọi là axit nitric bốc khói. Axit nitric bốc khói có đặc trưng axit nitric bốc khói trắng và axit nitric bốc khói đỏ, tùy thuộc vào số lượng nitơ đioxit hiện diện.

2 . Điều chế HNO3 (axit nitric) trong phòng thí nghiệm

Trong phòng thí nghiệm, axit nitric có thể điều chế bằng cách cho đồng(II) nitrat hoặc cho phản ứng những khối lượng bằng nhau kali nitrat (KNO3) với axit sulfuric (H2SO4) 96%, và chưng cất hỗn hợp này tại nhiệt độ sôi của axit nitric là 83 °C cho đến khi còn lại chất kết tinh màu trắng, kali hidrosunfat (KHSO4), còn lưu lại trong bình. Axit nitric bốc khói đỏ thu được có thể chuyển thành axit nitric màu trắng.

Cần lưu ý khi thí nghiệm thì phải dùng các trang thiết bị bằng thủy tinh, hay nhất là bình cổ cong nguyên khối do axit nitric khan tấn công cả nút bần, cao su và da nên sự rò rỉ có thể cực kỳ nguy hiểm: H2SO4 + KNO3 → KHSO4 + HNO3

Chất NOx hòa tan được loại bỏ bằng cách sử dụng áp suất giảm tại nhiệt độ phòng (10-30 phút với áp suất 200 mmHg hay 27 kPa). Axit nitric bốc khói trắng thu được có tỷ trọng 1.51 g/cm³. Quy trình này cũng được thực hiện dưới áp suất và nhiệt độ giảm trong một bước để tạo ra ít khí nitơ đioxit hơn.

->Trong phòng thí nghiệm Axit nitric được sử dụng làm thuốc thử liên quan tới clorit. Cho axit nitric tác dụng với mẫu thử, sau đó cho dung dịch bạc nitrat vào để tìm kết tủa trắng của bạc clorua. Ngoài ra, nó cũng dùng để điều chế muối nitrat

Trắc nghiệm 1: Cho sơ đồ điều chế HNO3 trong phòng thí nghiệm:

Phát biểu nào sau đây là sai khi nói về quá trình điều chế HNO3?

A . HNO3có nhiệt độ sôi thấp ( 830C) nên dễ bị bay hơi khi đun nóng.

B . HNO3là axit yếu hơn H2SO4 nên bị đẩy ra khỏi muối.

C . HNO3sinh ra dưới dạng hơi nên cần làm lạnh để ngưng tụ.

D . Đốt nóng bình cầu bằng đèn cồn để phản ứng xảy ra nhanh hơn.

Đáp án B sai vì HNO3 là axit mạnh, bị đẩy ra khỏi dung dịch muối do tính dễ bay hơi của HNO3

A,C, D đúng

Trắc nghiệm 2: Để điều chế HNO3 trong phòng thí nghiệm, hóa chất cần dùng là:

A . Dung dịch NaNO3 và dung dịch H2SO4 đặc

B . NaNO3 tinh thể và dung dịch H2SO4 đặc

C . Dung dịch NaNO3 và dung dịch HCl đặc

D . NaNO3 tinh thể và dung dịch HCl đặc

->Đáp án B

3 . Những lưu ý khi sử dụng HNO3 (axit nitric)

– Axit nitric là chất oxy hóa mạnh, khi tác dụng với cyanit, bột kim có thể phát nổ và tự bốc cháy khi phản ứng với turpentine.

– Ở nồng độ đậm đặc, nó gây bỏng da do phản ứng với protein keratin, khiến da chuyển sang màu vàng. Khi được trung hòa sẽ chuyển thành màu cam.

– Có thể phản ứng mạnh với kim loại tạo thành khí hydro dễ cháy trong không khí.

– Khi pha loãng, tuyệt đối không được đổ nước vào axit mà phải cho axit vào nước.

– Sử dụng các thùng chứa bằng nhựa thay cho kim loại vì axit nitric không tác dụng với chất liệu này.

– Các thùng chứa phải đậy nắp kín, tránh ánh nắng mặt trời.

– Khu vực lưu trữ phải thoáng mát, tránh xa các nguồn nhiệt.

– Nền nhà phải chống được axit.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here