Home Lịch sử lớp 12 Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 – 2000

Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 – 2000

125
0

Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 – 2000

  1. Những nội dung chủ yếu của lịch sử thế giới từ sau năm 1945 đến nay

  1. Sự xác lập của trật tự hai cực Ianta do Xô – Mỹ đứng đầu đã chi phối nền chính trị thế giới phần lớn thời gian nửa sau thế kỉ XX.

  1. Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, chủ nghĩa xã hội đã vượt khỏi phạm vi một nước và trở thành một hệ thống thế giới.
  2. Sự phát triển mạnh của phong trào giải phóng dân tộc ở Á, Phi, Mĩ Latinh, các nước này tích cực tham gia và giữ vai trò quan trọng trong đời sống chính trị thế giới, góp phần làm thay đổi căn bản hệ thống thế giới. Sau khi giành độc lập đã đạt nhiều thành tựu về kinh tế xã hội.
  3. Hệ thống đế quốc chủ nghĩa có chuyển biến:

+ Mỹ vươn lên là nước đế quốc giàu mạnh, và mưu đồ làm bá chủ thế giới, nhưng thất thất bại nặng nề nhất ở chiến tranh Việt Nam.

Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 - 2000
Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 – 2000

+ Nhờ có sự tự điều chỉnh kịp thời, kinh tế các nước tư bản tăng trưởng liên tục, như Nhật, Đức, và hình thành các trung tâm kinh tế – tài chính lớn của thế giới.

+ Dưới tác động của cách mạng khoa học- kỹ thuật, sự phát triển mạnh của lực lượng sản xuất, dẫn đến sự liên kết kinh tế khu vực (EU). Mỹ, EU và Nhật Bản là ba trung tâm kinh tế – tài chính lớn của thế giới.

5.Nổi bật nhất là sự đối đầu giữa hai siêu cường dẫn đến tình trạng “chiến tranh lạnh” kéo dài nhiều thập kỷ. Ở nhiều nơi diễn ra chiến tranh cục bộ (Đông Nam Á, Trung Đông). Chiến tranh lạnh chấm dứt, chuyển sang xu thê hòa dịu, đối thoại, hợp tác phát triển, tuy nhiên vẫn còn xung đột sắc tộc, tôn giáo, tranh chấp lãnh thổ.

6.Cuộc cách mạng khoa học- kỹ thuật, khoa học – công nghệ bắt đầu từ Mỹ và đã lan nhanh ra toàn thế giới, trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp, xu thế toàn cầu hóa lan nhanh ra toàn thế giới, đòi hỏi các quốc gia phải có lời giải đáp, thích ứng để kịp thời, khôn ngoan nắm bắt thời cơ, tránh việc bỏ lỡ cơ hội và tụt hậu.

2. Các xu thế phát triển của thế giới hiện nay. Những thời cơ và thách thức đối với các dân tộc trên thế giới

  a.   Các xu thế phát triển của thế giới hiện nay

– Một là, sau chiến tranh lạnh hầu hết tất cả các quốc gia đều ra sức điều chỉnh chiến lược phát triển kinh tế làm trọng điểm, bởi ngày nay kinh tế đã trở thành nội dung căn bản trong quan hệ quốc tế. Xây dựng sức mạnh tổng hợp của quốc gia thay thế cho chạy đua vũ trang đã trở thành hình thức chủ yếu trong cuộc cạnh tranh giữa các cường quốc. Sức mạnh của mỗi quốc gia là dựa trên một nền sản xuất phồn vinh, một nền tài chính vững chắc, một nên công nghệ có trình  độ cao, cùng với một lực lượng quốc phòng hùng mạnh.

– Hai là, sau chiến tranh lạnh quan hệ giữa các nước lớn theo chiều hướng đối thoại, thỏa hiệp, tránh xung đột trực tiếp nhằm tạo nên môi trường quôc tế thuận lợi, giúp họ vươn lên mạnh mẽ, xác lập một vị trí ưu thế trong trật tự thế giới mới.

Mối quan hệ giữa các nước lớn ngày càng mang tính hai mặt, nổi bật là: mâu thuẫn và hài hòa, cạnh tranh và hợp tác, tiếp xúc và kiềm chế…

– Ba là, tuy hòa bình và ổn định là xu thế chủ đạo của tình hình thế giới sau chiến tranh lạnh, nhưng ở nhiều khu vực vẫn diễn ra nội chiến và xung đột. Nguy cơ này càng trở nên trầm trọng khi ở nhiều nơi lại diễn ra chủ nghĩa khủng bố… Những mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo và tranh chấp lãnh thổ thường có những căn nguyên lịch sử sâu xa nên việc giải quyết không dễ dàng và thường kéo dài. Cuộc khủng bố ngày 11/9/2001 ở Mỹ báo hiệu nhiều nguy cơ mới đối với thế giới.

– Những năm 90 sau Chiến tranh lạnh, thế giới đã và đang chứng kiến xu thế toàn cầu hóa diễn ra ngày càng mạnh mẽ. Các quốc gia dân tộc đang đứng trước thời cơ thuận lợi và thách thức gay gắt để vươn lên.

b. Những thời cơ và thách thức đối với các dân tộc trên thế giới

– Thời cơ cho các nước:

+ Từ sau chiến tranh lạnh, hòa bình thế giới được củng cố, nguy cơ chiến tranh thế giới bị đẩy lùi, xu thế chung của thế giới là hòa bình phát triển nguy cơ chiến tranh ổn định, hợp tác và phát triển.

+ Các quốc gia đều ra sức điều chỉnh chiến lược phát triển lấy kinh tế làm

trọng điểm, cùng sự tăng cường hợp tác và tham gia các liên minh kinh tế khu vực và quốc tế.

+ Các quốc gia chậm phát triển và đang phát triển có thể khai thác các nguồn vốn đầu tư kỹ thuật, công nghệ và kinh nghiệm quản lý từ bên ngoài, nhất là các tiến bộ khoa học – kỹ thuật để có thể rút ngắn thời gian xây dựng và phát triển đất nước.

Thách thức đối với các nước:

+ Các quốc gia chậm phát triển và đang phát triển cần nhận thức đầy đủ sự cần thiết tất yếu và lựa chọn con đường, cách thức hợp lý nhất trong quá trình hội nhập quốc tế, phát huy thế mạnh, hạn chế mức thấp nhất những rủi ro bất lợi và sai lầm để có những bước đi thích hợp, kịp thời.

+ Phần lớn các nước đang phát triển gặp khó khăn về kinh tế, trình độ dân trí thấp, nguồn nhân lực đào tạo chưa vững vàng, trình độ cao còn hạn chế.

+ Sự cạnh tranh quyết liệt của thị trường thế giới và các quan hệ kinh tế quốc tế và sự bất bình đẳng, gây thiệt hại đối với các nước nhất là các nước đang phát triển.

+ Vấn đề sử dụng hiệu quả các nguồn vốn vay chưa hợp lý.

+ Vấn đề giữ gìn và bảo vệ bản sắc văn hóa dân tộc, kết hợp giữa truyền thống và hiện đại cần được quan tâm.

Câu hỏi củng cố

  1. SGK lịch sử 12 trang 71 có đoạn viết “Trong lịch sử thế giới, hiếm có giai đoạn nào như giai đoạn nửa sau thế kỉ XX mà loài người mới trải qua. Chỉ trong vòng nửa thế kỷ, tình hình thế giới đã thật sôi động với bao diễn biến dồn dập, đem lại những thay đổi to lớn và cả những đảo lộn đầy bất ngờ.”

    Dựa vào kiến thức đã học hãy chứng minh nhận định trên. Nêu những sự kiện để chứng tỏ “những đảo lộn đầy bất ngờ” trong thời gian nửa sau thế kỷ XX?

  1. Phát biểu ý kiến về nhận định: Sau chiến tranh lạnh, thế giới đứng trước hai chủ đề lớn là hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển.

Tổng kết lịch sử thế giới hiện đại 1945 – 2000 sẽ tổng kết lại những sự kiện lịch sử quan trọng, những bước ngoặt lớn của lịch sử thế giới. Nếu như muốn làm được các câu hỏi trắc nghiệm thì các em cần nắm vững nội dung này.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here